Disintegration’ın büyük karanlığı
The Cure’un Disintegration albümü Robert Smith’in otuz yaşına yaklaşırken zaman, kayıp ve ilişkiler üzerine duyduğu korkuyu uzun, katmanlı şarkılara dönüştürdü. “Pictures of You” hafızanın nesnelere tutunmasını, “Lovesong” doğrudan bağlılığı, “Fascination Street” ise karanlık bir gece yürüyüşünü taşıyordu. Geniş synthesizer yüzeyleri, Simon Gallup’un bası ve Boris Williams’ın davulları melankoliyi dev bir ses mimarisine çevirdi. Albümün ticari başarısı, ağır ve içe dönük bir çalışmanın da pop listesinin merkezine ulaşabileceğini gösterdi. Prayer Tour bu dünyayı büyük konser alanlarına taşıdı.
Like a Prayer: kişisel ve kamusal
Madonna’nın Like a Prayer albümü aile, inanç, kayıp ve yetişkinlik üzerine daha kişisel bir yazarlığı gospel, pop, funk ve rock düzenlemeleriyle birleştirdi. Başlık şarkısının videosu dinî simgeler, ırk ve cinsellik üzerinden yoğun tartışma yarattı; Pepsi kampanyasının geri çekilmesi pop, reklam ve sansür ilişkisini görünür kıldı. “Oh Father” aile yarasına, “Express Yourself” eşitlik ve özdeğere yöneldi. Madonna tartışmayı yalnız görüntüyle üretmiyor; albümün şarkı ve prodüksiyon bütünlüğüyle kendi anlatısını daha yetişkin bir alana taşıyordu.
Rhythm Nation birlikte hareket ediyor
Janet Jackson’ın Rhythm Nation 1814 albümü kişisel bağımsızlıktan toplumsal dayanışmaya geçti. Jimmy Jam ve Terry Lewis’in endüstriyel ritimleri “Rhythm Nation”, “The Knowledge” ve “State of the World”de ırkçılık, eğitim ve yoksulluk meselelerini taşıdı; “Miss You Much” ile “Escapade” pop neşesini korudu. Siyah-beyaz uzun film, askerî disipline benzeyen koreografi ve ortak üniforma fikri bireysel yıldızı kolektif hareketin içine yerleştirdi. Janet’ın mesajı basit bir slogan değildi; şarkı sırası, geçişler, video ve sahne düzeni aynı albüm düşüncesine bağlandı.
Alternative dalga yaklaşıyor
Pixies’in Doolittle albümü keskin melodiler, sürreal sözler ve sessiz-gürültülü dinamikle sonraki gitar kuşağını etkiledi. The Stone Roses’ın ilk albümü Manchester’da 1960’lar gitar popunu dans ritmi ve özgüvenli yeni gençlik kültürüyle birleştirdi. Nirvana’nın bağımsız Sub Pop etiketiyle çıkan Bleachi henüz küçük bir dinleyiciye ulaşıyor, fakat Seattle çevresindeki punk ve ağır gitar karışımının büyüyeceğini haber veriyordu. 1989’da “alternative” tek bir ses değildi; farklı şehirlerde kurulan yerel ağların birkaç yıl sonra ana akımı değiştirecek ortak hareketiydi.
Hip-hop tek renge sığmıyor
De La Soul’un 3 Feet High and Rising albümü oyunbaz sample’lar, skeçler ve gündelik mizahla rap’in sertlikten ibaret olmadığını gösterdi. Beastie Boys, Paul’s Boutiqueta Dust Brothers’ın yoğun sample kolajıyla ilk albümün basit parti görüntüsünün çok ötesine geçti. Queen Latifah’nın All Hail the Queeni kadın gücü, siyah bilinç ve caz-soul etkisini açık bir MC kimliğinde birleştirdi. Bu kayıtlar hip-hop’un bölgesel, politik, mizahi ve cinsiyet açısından çok sesli bir albüm kültürüne dönüştüğünü gösterdi.
Kulüp ritmi popa yaklaşıyor
Soul II Soul’un “Back to Life” ve “Keep on Movin’” kayıtları sound-system kültürü, soul vokali ve ağır dans ritmini zarif bir İngiliz pop diline dönüştürdü. Manchester’da Happy Mondays gibi gruplar gitar performansını house ritmi ve kulüp geceleriyle birleştirirken “Madchester” adı verilen sahne şekilleniyordu. Chicago house ve Detroit techno Avrupa’da daha geniş dolaşım kazanmıştı. 1989’un sonunda grup, DJ, remix ve dans pisti arasındaki sınırlar belirgin biçimde inceldi; bu yaklaşım 1990’ların rave, trip-hop, elektronik pop ve remix kültürünü besleyecekti.
1989 kısa kültür haritası
Şarkılar boşlukta doğmadı. Sinema, televizyon, gazete manşetleri ve değişen dinleme alışkanlıkları aynı yılın ortak hafızasını kurdu.
Perdede kalanlar
- Driving Miss Daisy
- Do the Right Thing
- Batman
Radyoda ve listelerde
- Look Away — Chicago
- Like a Prayer — Madonna
- Another Day in Paradise — Phil Collins
- Back to Life — Soul II Soul
- Personal Jesus — Depeche Mode
Madonna’nın Like a Prayer videosu din, ırk ve reklam ilişkisi üzerine uluslararası tartışma yarattı.
Oldies Radyo arşiv özeti • Başlık özgün olarak yeniden yazılmıştır.
Berlin Duvarı’nın yıkılışı konserler ve popüler şarkılarla yeni bir Avrupa anlatısına bağlandı.
Oldies Radyo arşiv özeti • Başlık özgün olarak yeniden yazılmıştır.
1989 yılına giriş için 6 kayıt
Bu liste bir “en iyiler” sıralaması değil; yılın farklı sahnelerine açılan dengeli bir başlangıç rotasıdır.
The Cure
Pictures of You
Madonna
Like a Prayer
Janet Jackson
Rhythm Nation
Pixies
Here Comes Your Man
De La Soul
Me Myself and I
Soul II Soul
Back to Life
- The Cure resmî yayın arşivi
- Janet Jackson resmî müzik arşivi
- Madonna resmî müzik arşivi
- Official Charts — tarihsel liste arşivi
- Billboard — liste arşivi
- Academy Awards — tören arşivi
- GRAMMY — ödül arşivi
Dosya yalnız yabancı resmî ve kurumsal kaynaklar karşılaştırılarak Oldies Radyo için Türkçe ve özgün biçimde hazırlanmıştır.