01New Wave
Punk sonrası enerjiyi pop melodisi, sanat okulu estetiği ve yeni stüdyo teknolojileriyle birleştiren geniş şemsiye.
New Wave tek bir sound’dan çok punk sonrasında radyoya, sanat okullarına ve yeni video kültürüne açılan geniş bir alandı. Talking Heads’in ritmik deneyselliği, Blondie’nin pop geçişleri, The Cars’ın gitar-sentez dengesi ve Duran Duran’ın parlak görselliği aynı etiket altında farklı yollar izledi.
Kısa şarkı yapıları ve belirgin nakaratlar korunsa da reggae, funk, elektronik müzik ve art rock etkileri düzenlemeleri çeşitlendirdi. New Wave’in kalıcı mirası, alternatif tavır ile ana akım pop tekniğinin birbirini dışlamadığını göstermesidir.
02Synth-pop
Sentezleyici ve elektronik ritimleri şarkı yazımının merkezine taşıyan Depeche Mode, Pet Shop Boys, Human League ve a-ha çizgisi.
Synth-pop’ta sentezleyici yalnız süsleme değil, bası, akoru, melodiyi ve atmosferi kuran temel çalgıydı. The Human League, Depeche Mode, OMD, a-ha ve Pet Shop Boys farklı duygusal tonlarda olsa da elektronik üretimi pop şarkısının merkezine yerleştirdi.
Sequencer, programlanabilir davul makinesi ve MIDI’nin 1983 sonrasında ortak bir standart hâline gelmesi kayıt süreçlerini değiştirdi. Türün en iyi örnekleri teknoloji gösterisinin ötesine geçerek yalnızlık, kent yaşamı, aşk ve modern kimlik üzerine kalıcı şarkılar kurdu.
03Post-punk ve Goth
Joy Division sonrası deneysel bas, atmosfer ve karanlık sahne estetiğinin The Cure, Siouxsie and the Banshees ve benzeri gruplarla gelişmesi.
Post-punk, punk’ın enerjisini korurken bas gitarı, stüdyo mekânını, dub etkisini ve deneysel ritmi daha görünür hâle getirdi. Joy Division, Siouxsie and the Banshees, Wire, Gang of Four ve The Cure birbirinden farklı karanlık ve entelektüel yönler geliştirdi.
Goth sahnesi bu birikimin atmosferik gitar, dramatik vokal, siyah moda ve bağımsız kulüp kültürüyle birleşen koluydu. Tür, yalnız kasvetli bir görüntü değil; dans edilebilir ritimle içe dönük duyguyu yan yana kuran güçlü bir altkültür oluşturdu.
04Dance-pop
Madonna, Janet Jackson ve başka yıldızlarla kulüp ritmi, güçlü nakarat, koreografi ve klibin ortak pop dili hâline gelmesi.
Dance-pop, kulüp ritmini radyo süresi, büyük nakarat ve koreografiyle birleştirdi. Madonna, Janet Jackson, Paula Abdul ve Kylie Minogue gibi isimlerde şarkı; video, dans ve moda ile birlikte tasarlanan bütünlüklü bir performans ürününe dönüştü.
Drum machine, sampler ve çok katmanlı vokal kayıtları prodüksiyonun temeliydi. Türün yükselişi kadın yıldızların yalnız yorumcu değil, görsel kimlik ve kariyer yönü üzerinde söz sahibi yaratıcı figürler olarak daha görünür olmasını da sağladı.
05Contemporary R&B
Whitney Houston, Anita Baker ve Luther Vandross gibi yorumcularla soul geleneğinin modern stüdyo popu ve yetişkin radyosuyla birleşmesi.
Çağdaş R&B, soul ve gospel vokalini elektronik davullar, sentezleyici baslar ve parlak pop düzenlemeleriyle buluşturdu. Whitney Houston’ın büyük crossover başarısı ile Luther Vandross, Anita Baker ve Alexander O’Neal’in daha yetişkin çizgileri aynı geniş alanın farklı uçlarıydı.
Quiet storm radyosu romantik ve ölçülü kayıtları desteklerken yapımcılar vokali ayrıntılı katmanlarla öne çıkardı. 1980’lerin sonunda New Jack Swing’in sert ritimleri belirmeye başlayarak R&B ile hip-hop arasındaki 1990’lar köprüsünü hazırladı.
06Hip-hop ve Electro
DJ, MC, breakdance, sampling ve drum machine kültürünün Run-DMC, Public Enemy ve electro sahneleriyle albüm pazarına yerleşmesi.
Hip-hop 1980’lerde sokak partisi ve single kültüründen albüm, turne ve ulusal medya ölçeğine geçti. Grandmaster Flash and the Furious Five toplumsal anlatıyı güçlendirirken Run-DMC, LL Cool J, Beastie Boys ve Public Enemy farklı yıldızlık ve albüm modelleri kurdu.
Electro tarafında Roland TR-808, synthesizer ve erken sampler kullanımı; breakdance ve DJ kültürüyle birleşti. On yılın sonunda N.W.A, De La Soul ve Queen Latifah gibi birbirinden çok farklı sesler rap’in tek bir bölgeye veya anlatıya sığmayacağını gösterdi.
07House ve Techno
Chicago house ile Detroit techno’nun kulüp merkezli elektronik dans müziğinin iki kalıcı dilini oluşturması.
House, Chicago’daki kulüplerde disco mirasının drum machine, sequencer ve uzatılmış mikslerle yeniden kurulmasından doğdu. Frankie Knuckles, Marshall Jefferson ve Larry Heard’ın kayıtları dans pistini şarkının gerçek laboratuvarına dönüştürdü.
Detroit techno ise Juan Atkins, Derrick May ve Kevin Saunderson çevresinde funk, Avrupa elektroniği ve gelecekçi kent fikrini birleştirdi. Her iki sahne de 1990’ların küresel elektronik dans kültürünün temel altyapısını hazırladı.
08College ve Alternative Rock
R.E.M., The Smiths ve bağımsız sahneler aracılığıyla ana akım dışında büyüyen gitar müziği ağı.
ABD’de üniversite radyoları ile bağımsız plak şirketleri, ana akım dışında dolaşan gitar gruplarına kalıcı bir ağ sağladı. R.E.M., Hüsker Dü, The Replacements, Pixies ve Sonic Youth birbirinden farklı şarkı yazarlığı ve gürültü anlayışları geliştirdi.
Britanya’daki The Smiths ve C86 çevresiyle birlikte bu ağ “alternative” kavramını bir pazarlama terimi olmadan önce gerçek bir üretim ve dinleme kültürü olarak kurdu. 1990’ların rock patlaması bu uzun altyapı olmadan açıklanamaz.
09Hard Rock ve Glam Metal
Bon Jovi, Guns N’ Roses ve Los Angeles çevresindeki gruplarla riff, arena gösterisi ve yüksek prodüksiyonun buluşması.
Hard rock ve glam metal, güçlü gitar rifflerini büyük vokal armonileri, parlak prodüksiyon ve arena gösterisiyle birleştirdi. Van Halen, Bon Jovi, Def Leppard, Mötley Crüe ve Guns N’ Roses aynı sahnede farklı ölçülerde pop melodisi ve blues sertliği kullandı.
MTV, saç, kostüm ve sahne davranışını müzik kadar görünür kıldı; Los Angeles kulüpleri yeni grupların vitrini oldu. Türün ticari zirvesi 1980’lerin sonuna gelirken Guns N’ Roses daha ham bir karşı ağırlık sundu.
10Thrash Metal
Metallica, Slayer, Megadeth ve Anthrax ile heavy metal hızının, sertliğinin ve albüm anlatısının genişlemesi.
Thrash metal, heavy metalin riff yapısını hardcore punk’ın hızı ve saldırganlığıyla birleştirdi. Metallica, Slayer, Megadeth ve Anthrax teknik olarak ayrıntılı fakat son derece fiziksel bir albüm ve konser dili kurdu.
Bağımsız fanzinler, kaset takası ve küçük kulüpler sahnenin yayılmasında belirleyiciydi. 1980’lerin sonunda tür, Master of Puppets, Reign in Blood ve …And Justice for All gibi albümlerle underground köklerini korurken büyük salonlara ulaştı.
11Heartland Rock
Bruce Springsteen, Tom Petty ve John Mellencamp ile işçi sınıfı, küçük şehir ve Amerikan gündelik hayatının rock anlatısına dönüşmesi.
Heartland rock, Amerikan küçük şehirlerini, işçi sınıfını, otomobil yollarını ve ekonomik baskıyı doğrudan karakter hikâyeleriyle anlattı. Bruce Springsteen, Tom Petty ve John Mellencamp büyük rock düzenlemeleri içinde gündelik hayatın ayrıntılarını korudu.
Tür dışarıdan yalnız vatansever ve büyük nakaratlı görünebilse de en güçlü kayıtlarında ulusal mitlerle gerçek yaşam arasındaki gerilim vardır. Bu ikilik 1980’lerin politik ve ekonomik atmosferini anlamak için önemlidir.
12Sophisti-pop ve Adult Contemporary
Sade gösteriş, jazz-soul etkisi ve pürüzsüz prodüksiyonla Sade, Simply Red ve olgun pop radyosunun gelişmesi.
Sophisti-pop; soul, jazz ve pop yazarlığını temiz stüdyo ayrıntısı, ölçülü tempo ve yetişkin bir şehir estetiğiyle birleştirdi. Sade, Prefab Sprout, The Blue Nile ve Simply Red gösterişsiz fakat son derece özenli kayıtlar yaptı.
Adult Contemporary radyosu ise baladlar, yumuşak rock ve güçlü vokaller için geniş bir alan yarattı. Türün kalıcı tarafı, 1980’lerin yalnız neon ve yüksek tempodan ibaret olmadığını; sessizlik, incelik ve iyi şarkı yazarlığının da dönemin merkezinde bulunduğunu göstermesidir.